Doktorzy honoris causa

historyk

Uchwała Senatu UMK z dnia 16 września 1948 roku, przyznająca tytuł Doctora Honoris Causa, nie była zaakceptowana przez Ministertwo Edukacji z przyczyn pozanaukowych.
W dniu 27 listopada 2001 roku Senat podjął uchwałę stwierdzająca ważność przyznania w 1948 roku prof. dr Ludwikowi Kolankowskiemu tytułu doktora honoris causa UMK.

astronom, Szwecja 10.06.1959

astronom, 29.04.1961

zoolog, 11.07.1962

chemik, Rumunia 29.10.1963

geograf, Holandia 16.05.1964

slawista, Związek Radziecki 24.03.1965

astronom, Związek Radziecki 7.09.1973

astrofizyk, Związek Radziecki 7.09.1973

radioastronom, Zjednoczone Królestwo 7.09.1973

astronom, USA 7.09.1973

astrofizyk, Belgia 7.09.1973

astronom, Kanada 7.09.1973

matematyk, USA 7.09.1973

chemik, Włochy 2.10.1973

prawnik, Czechosłowacja 2.10.1973

astronom, 2.10.1973

fizyk, 2.10.1973

astronom, Holandia 2.10.1973

chemik, Francja 2.10.1973

prawnik, 25.06.1974

historyk, 24.04.1979

filozof, 2.10.1979

chemik, 2.10.1980

geograf, Finlandia 2.10.1980

kompozytor, 2.10.1980

historyk literatury, 5.05.1981

geograf, 31.05.1983

chemik, Austria 31.05.1983

fizyk, Kanada 31.05.1983

biolog, Szwecja 3.10.1983

historyk, prawnik, Minister Spraw Zagranicznych Republiki Włoskiej, 21.12.1984

historyk, Włochy 19.02.1985

biolog, 19.02.1985

biolog, USA 13.10.1987

prawnik, USA 27.02.1990

fizyk, USA 29.06.1990

przewodniczący Związków Zawodowych "Solidarność", 1.10.1990

prawnik, 19.02.1991

publicystka, Niemcy 21.06.1991

prawnik, USA 19.02.1992

fizyk, 21.05.1992

radioastronom, Szwecja 19.02.1993

historyk, 19.02.1993

radioastronom, Niemcy 19.02.1993

historyk, Izrael 7.06.1993

historyk, Włochy 18.06.1993

prawnik, Włochy 25.11.1993

tłumacz polskiej literatury, Niemcy 18.02.1995

ekonomista, Niemcy 18.02.1996

rzeźbiarz, 2.05.1996

fizyk, 30.09.1996

historyk, 19.02.1998

ekonomista, 17.09.1998

chemik, USA 1.10.1998

filozof, 19.02.2000

Profesor Barbara Skarga urodziła się 25 października 1919 r. w Warszawie. Studiowała filozofię na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie. Będąc uczestnikiem tajnego nauczania, zaliczyła wszystkie seminaria i "podziemne" egzaminy, m. in. u takich wileńskich, a później toruńskich, uczonych jak Henryk Elzenberg, Tadeusz Czeżowski, Stefan Srebrny, Konrad Górski. Równocześnie brała czynny udział w podziemnym szkolnictwie średnim w Wilnie. W czasie wojny była żołnierzem Armii Krajowej. Pełniła odpowiedzialne funkcje w Okręgu Wileńskim, uczestnicząc w organizowaniu i prowadzeniu łączności konspiracyjnej. Aresztowana w 1944 r., spędziła 10 lat w radzieckich łagrach i na zsyłce. W 1995 r. za tę samą działalność w AK, jak również późniejsze zasługi dla polskiej kultury, została uhonorowana Orderem Orła Białego.

Po powrocie do kraju ukończyła studia filozoficzne na Uniwersytecie Warszawskim, ale mimo dobrego magisterium (1957), jak również ogromnej chęci nauczania, nie dane jej było pozostać na uczelni. Podjęła więc pracę w Instytucie Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk. W roku 1961 obroniła doktorat, habilitację uzyskała sześć lat później, zaś tytuł profesora zwyczajnego - w 1988 r. Prowadziła bogatą działalność dydaktyczną; wypromowała wielu pracowników nauki, znakomitych uczonych młodszej generacji. Wykładała w różnych ośrodkach akademickich, od 1970 r. nieprzerwanie prowadzi seminarium filozoficzne w IFiS PAN.

Znana jest pełna poświęcenia praca Barbary Skargi w wielu stowarzyszeniach i instytucjach naukowych. Była członkiem Towarzystwa Kursów Naukowych, prowadziła niezależną Kasę Stypendialną. Jest członkiem-założycielem i aktywnym działaczem Towarzystwa Krzewienia i Rozwoju Nauki, członkiem-korespondentem PAU. W roku 1980 została wybrana przewodniczącą Komitetu Nauk Filozoficznych PAN.

Barbara Skarga posiada wielkie zasługi wydawnicze. Z jej inicjatywy i pod jej redakcją ukazało się 5 tomów "Przewodnika po literaturze filozoficznej XX wieku", któremu przyznano nagrodę Literatury na świecie za rok 1997. Jest redaktorem naczelnym pisma "Etyka". W kręgu jej zainteresowań jako historyka filozofii, w początkowym okresie jej twórczości naukowej (a więc w połowie lat 60.), znajdował się pozytywizm, zarówno polski, jak i francuski. Z czasem jej obszar poszukiwań filozoficznych poszerzył się (metafizyka) i uległ przesunięciu do okresu bliższego teraźniejszości. Rozum i racjonalność pozostały tematem centralnym dociekań naukowych prof. Barbary Skargi. Barbara Skarga napisała m. in.: "Narodziny pozytywizmu polskiego 1831-1864", "Comte", "Kłopoty intelektu. Między Comte'em a Bergsonem","Granice historyczności" (przetłumaczona na język francuski), "Tożsamość i różnica" (nagroda im. Jana Długosza, 1997 r.). Lata więzienia i gułagów opisała w "Po wyzwoleniu...(1944-1956)". W ostatnich dniach ukazały sięjej eseje "O filozofię bać się nie musimy".

fizyk, 19.02.2002

Prof. dr hab. Andrzej Hrynkiewicz jest fizykiem światowej sławy, absolwentem Uniwersytetu Jagiellońskiego (przez półtora roku studiował również na UMK). Urodził się w 1925 roku w Wilnie. Magisterium uzyskał w 1948 r., dwa lata później obronił pracę doktorską. Od 1969 r. jest profesorem zwyczajnym. Pełnił funkcję dyrektora Instytutu Fizyki UJ, dyrektora Instytutu Fizyki Jądrowej (obecnie przewodniczy Radzie Naukowej IFJ), oraz wicedyrektora Zjednoczonego Instytutu Badań Jądrowych. Jest członkiem rzeczywistym PAN, członkiem tytularnym Europejskiej Akademii Nauk, Sztuki i Literatury, doktorem honoris causa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie oraz Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, a także członkiem wielu krajowych i zagranicznych towarzystw i komitetów naukowych (m.in. Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego i Techniki, KBN).

W 1996 r. otrzymał nagrodę Prezesa Rady Ministrów za całokształt działalności naukowej. Wypromował 45 doktorów. Dzięki jego poparciu w wysokich gremiach decydujących o rozdziale finansów na inwestycje dla nauki w latach 70-tych i 80-tych na UMK zrealizowano budowę radioteleskopów RT-3 i RT-4. Na przełomie lat 2000/2001 poparł także ulokowanie na UMK Międzyuczelnianego Laboratorium FAMO.

ekonomista, 19.02.2002

Prof. dr hab. Stanisław Sudoł jest ekonomistą, współtwórcą Wydziału Nauk Ekonomicznych UMK (przekształconego w Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania w 1993 r.) i jego dziekanem w latach 1976-80. Urodził się w 1928 roku, dyplom magistra ekonomii uzyskał w 1954 r. w Szkole Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie. Tytuł doktora habilitowanego uzyskał w 1970 r., a od 1990 r. jest profesorem zwyczajnym. Na UMK prof. Sudoł pracuje od 1970 r., w latach 1982-84 reprezentował Uczelnię w Radzie Głównej Nauki i Szkolnictwa Wyższego, przez 23 lata był członkiem Senatu UMK (1975-98). W pracy naukowej zajmował się problemami ekonomiki, organizacji i zarządzania w odniesieniu do przemysłu i przedsiębiorstw przemysłowych. Wypromował 11 doktorów. Opracował kilka cenionych podręczników akademickich dla przedmiotu ekonomika i organizacja przedsiębiorstwa przemysłowego. W 1999 r. wydał pracę "Przedsiębiorstwo. Podstawy nauki o przedsiębiorstwie. Teoria i praktyka zarządzania", uważaną za najpełniejsze opracowanie teoretyczne dotyczące przedsiębiorstw, jakie powstało dotychczas w Polsce.

Prof. Sudoł jest członkiem i działaczem szeregu organizacji i stowarzyszeń naukowych, m.in. Komitetu Nauk Organizacji i Zarządzania PAN, Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego, Towarzystwa Naukowego w Toruniu.

historyk, 19.02.2003

Profesor Otto Gerhard Oexle urodził się 28 sierpnia 1939 r. w Singen am Hohentwiel, gdzie też w 1958 r. zdobył maturę. W tymże roku rozpoczął naukę na uniwersytecie w Freiburgu: początkowo studiował germanistykę, historię i romanistykę, a od semestru zimowego 1960/1961 kontynuował już tylko studia historyczne i romanistyczne. Naukę we Freiburgu uzupełnił dodatkowo studiami na uniwersytetach w Poitiers we Francji oraz Kolonii w Niemczech.

28 maja 1965 r. uzyskał stopień doktora, którego podstawą - oprócz zdanego egzaminu - była dysertacja "Genealogie Karolingów z Metzu" (Karolingergenealogien aus Metz), napisana pod kierunkiem profesora Gerda Tellenbacha. 1 września 1965 r. znalazł pracę jako asystent na uniwersytecie w Monastyrze (Műnster), gdzie m.in. uczestniczył w realizacji kierowanego prze profesora Karla Schmida projektu badawczego "Osoby i wspólnoty".

29 stycznia 1973 r. uzyskał na uniwersytecie w Monastyrze, na podstawie pracy "Społecznohistoryczne badania wspólnot religijnych na terenie zachodniofrankijskiego obszaru wpływów" (Sozialgeschichtliche Forschungen zu geistlichen Gemeinschaften im westfränkischen Einflubereich) oraz przeprowadzonego przewodu stopień doktora habilitowanego. Wkrótce potem - 1 maja 1973 r. - został mianowany docentem, a już dwa lata później - 1 kwietnia 1975 r. - otrzymał tytuł profesora.

W 1975 r. pracował przez semestr w Izraelu jako profesor gościnny (Gastprofessor) na Uniwersytecie w Tel Awiwie, a od października 1980 r. przeniósł się na uniwersytet w Hanowerze, gdzie uzyskał stanowisko profesora (C4).

1 marca 1987 r. powołano Go na stanowisko dyrektora Instytutu Historycznego Maxa Plancka w Getyndze, a 18 stycznia 1988 r. został profesorem honorowym (Honorarprofessor) na tamtejszym uniwersytecie.

Profesor Otto Gerhard Oexle, jeden z najwybitniejszych współczesnych historyków niemieckich, zajmuje się głównie historią społeczną średniowiecza (ze szczególnym uwzględnieniem problemów memorii w tym okresie, rycerstwa, zakonników, życia stanowego, biedy, pokoju oraz przede wszystkim - czego dowodem jest również opublikowana w Polsce książka - grupami społecznymi w ówczesnym społeczeństwie). Oprócz tego interesuje się historią nauki, przede wszystkim nauk społecznych w XIX i XX w., czego owocem jest m.in. współredagowana przez Niego (wspólnie z Winfriedem Schulze), bardzo interesująca, i co jest w historii pewnym ewenementem, już po roku wznowiona, monografia o historykach niemieckich w czasach narodowego socjalizmu (Deutsche Historiker im Nationalsozialismus, Frankfurt am Main 1999 i 2000), a także zajmuje się teorią historii poznania. W sumie profesor Oexle jest autorem - nie licząc mniejszych prac i recenzji - ponad 180 monografii i innych książek oraz różnych artykułów i przyczynków naukowych.

Profesor Otto Gerhard Oexle jest także bardzo aktywnym organizatorem życia naukowego. Podejmuje liczne inicjatywy naukowe, które zyskiwały szeroki oddźwięk nie tylko w Niemczech. Ma również wielkie zasługi dla nawiązania stabilnych kontaktów między nauką polską i niemiecką oraz rozszerzenia bezpośredniej współpracy między badaczami z obydwu krajów.

Profesor Oexle jest również czynnym oraz honorowym członkiem wielu towarzystw i organizacji naukowych w Niemczech i za granicą, m.in. Historischen Kommission bei der Bayerschen Akademie der Wissenschaft, Akademie der Wissenschaften w Getyndze, Brunschweiger Wissenschaftlicher Gesellschaft, Royal Historical Society London, Arbeitskreises fűr moderne Sozialgeschichte (Heidelberg), Vereinigung fűr Verfassungsgeschichte, Konstanzer Arbeitskreises fűr mittelalterliche Geschichte, Russian Associations of Medievalist and Early Modern Historians w Moskwie i wielu innych.

W 2001 r. prof. Otto Gerhard Oexle został wyróżniony doktoratem honoris causa Sorbony (Uniwersytet Paris I/Pentheon).

(Janusz Tandecki)

papież, 22.06.2004

23 listopada 2004 r. w Watykanie odbyła się uroczystość wręczenia Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Decyzję o przyznaniu doktoratu honoris causa Ojcu Świętemu Senat UMK podjął 22 czerwca 2004 r., nawiązując do przypadającej 7 czerwca piątej rocznicy spotkania Jana Pawła II ze światem polskiej nauki, które odbyło się w Auli Uniwersytetu.

Więcej informacji i galeria zdjęć

poeta, prozaik, eseista, krytyk i tłumacz, Litwa, 25.01.2005

Tomas Venclova - litewski poeta, prozaik, eseista, krytyk i tłumacz - urodził się 11 września 1937 roku w Kłajpedzie w rodzinie Antanasa Venclovy, pisarza i działacza politycznego. Wojnę Tomas przeżył z rodzicami w Kownie. W 1946 roku zamieszkał w Wilnie. Tutaj też w latach 1954-1960 odbył studia filologiczne na Uniwersytecie Wileńskim w trakcie których poznał dogłębnie język polski. Fascynacja literaturą polską zaowocowała tłumaczeniami polskiej poezji na język litewski (tłumaczył m.in. Norwida, Miłosza, Herberta, Szymborską) oraz monografią poświęconą Aleksandrowi Watowi. Później podjął pracę jako dziennikarz. Mieszkał w Moskwie i Leningradzie, gdzie zawarł bliższą znajomość z wybitnymi poetami rosyjskimi: Anną Achmatową, Borysem Pasternakiem i Josifem Brodskim. W latach 1966-1971 studiował dodatkowo semiotykę i literaturę rosyjską na Uniwersytecie w Tartu.

W latach siedemdziesiątych rozpoczął działalność w litewskim ruchu obrony praw człowieka, współpracując m.in. z "Kroniką Kościoła Katolickiego na Litwie". Zagrożony represjami, w 1977 roku wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie pozostał jako emigrant, za co władze ZSRR odebrały mu radzieckie obywatelstwo. W USA działał początkowo w organizacji pisarzy emigracyjnych; był też profesorem wizytującym na Uniwersytecie w Berkeley. W 1980 roku rozpoczął na Uniwersytecie Yale wykłady z literatury rosyjskiej i literatur słowiańskich. W 1985 roku uzyskał na tymże uniwersytecie stopień doktora, a od 1993 roku jest profesorem tamtejszej slawistyki. Należy do PEN Klubu; w 1999 roku brał udział w międzynarodowym kongresie tej organizacji w Warszawie.

Tomas Venclova otrzymał liczne nagrody i wyróżnienia, m.in. Międzynarodową Nagrodę m. Vilenica w Słowenii (1990), Order Giedymina (1999) oraz Litewską Nagrodę Państwową (2001). Działająca w Sejnach Fundacja "Pogranicze" przyznała mu w roku 2001 tytuł Człowieka Pogranicza.

Jest Venclova doktorem honoris causa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie (1991) oraz Uniwersytetu Jagiellońskiego (2000).

W dorobku pisarza znajdują się tomy poezji, eseje oraz prace krytycznoliterackie, m.in.: Rozmowa w zimie, Dialog o Wilnie (z Czesławem Miłoszem), Kształty nadziei, Aleksander Wat. Obrazoburca, Eseje. Publicystyka, Niezniszczalny rytm. Eseje o literaturze, Wilno. Przewodnik. Josif Brodski trafnie nazywa Venclovę "synem trzech literatur", mając na myśli literaturę litewską, rosyjską i właśnie polską. Stały się one dla autora Rozmowy w zimie literaturami w najgłębszym tego słowa znaczeniu ojczystymi. I jest to najwymowniejszy przykład, jak Wilno, w którym krzyżowały się różne kultury, nie zawsze sobą wzajemnie zainteresowane, szczęśliwie stało się także akuszerem osobowości z natury i świadomego wyboru nastawionej na mediację między językami i kulturami - mediację ponad urazami, resentymentami i presją ideologicznych uproszczeń.

astrofizyk, 19.02.2006

Prof. dr hab. Bohdan Paczyński - sześćdziesiąty drugi Doktor Honoris Causa UMK - jest jednym z najwybitniejszych żyjących astrofizyków, profesorem Uniwersytetu w Princeton. Urodził się 8 lutego 1940 r. w Wilnie. Studia astronomiczne ukończył w 1962 r. na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie w 1967 r. uzyskał stopień docenta. W wieku 34 lat został profesorem, a dwa lata później członkiem Polskiej Akademii Nauk jako najmłodszy naukowiec w dziejach tego gremium. Na początku lat 80-tych, po wprowadzeniu w Polsce stanu wojennego osiadł w USA na Uniwersytecie w Princeton, z którym pozostaje związany do dziś. Prof. Paczyński zajmuje się soczewkowaniem grawitacyjnym, błyskami gamma i poszukiwaniem ciemnej materii. Jest laureatem licznych nagród, m.in. Medalu Smoluchowskiego, Medalu Eddingtona, Medalu Henry"ego Drapera i Złotego Medalu Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego w Londynie. W tym roku prof. Paczyński otrzymał najwyższe wyróżnienie Amerykańskiego Towarzystwa Astronomicznego - Henry Norris Russell Lectureship. Wyróżnienie to jest przyznawane za życiowy dorobek w dziedzinie astronomii.

Lista zaszczytów i wyróżnień obejmuje kilkadziesiąt pozycji.

Światowe uznanie już w latach 60-tych przyniosły mu prace poświęcone teorii ewolucji gwiazd należących do ciasnych układów podwójnych. Był jednym z pionierów stosujących metody numeryczne do modelowania ewolucji gwiazd. W latach siedemdziesiątych stał się światowym liderem teorii ewolucji gwiazd. Dzięki jego pracom wiadomo jaka jest droga życiowa gwiazdy i jakie są powiązania między jej masą początkową i jej postacią końcową.

W latach osiemdziesiątych poświęcił się pracom nad zrozumieniem natury błysków promieniowania gamma - najbardziej tajemniczych i wysokoenergetycznych zjawisk w kosmosie - oraz zagadnieniom soczewek grawitacyjnych.

Na podstawie idei prof. Paczyńskiego, jego współpracownicy, astronomowie z Obserwatorium Warszawskiego, zbudowali specjalny teleskop w Chile i pod kierownictwem Profesora uruchomili w 1992 r. projekt badawczy OGLE (The Optical Gravitational Lensing Experiment), mający na celu wykrywanie i obserwację zjawisk mikrosoczewkowania grawitacyjnego. Polscy astronomowie z OGLE uczestniczyli w niedawnym doniosłym odkryciu małomasywnej planety, dokonanym przy pomocy mikrosoczewkowania. Obecnie projektem kieruje prof. Andrzej Udalski.

Profesor Paczyński zawsze starał się pomagać polskim naukowcom. Dzięki niemu w najlepszych ośrodkach astronomicznych na świecie - m.in. w Bostonie, Oxfordzie, Cambridge, Princeton - mogło pracować wielu polskich astronomów i fizyków z Warszawy, Torunia, Krakowa i Wrocławia. Wielu z nich stało się znanymi w świecie specjalistami. W trudnych dla nauki polskiej latach osiemdziesiątych wspierał polskie ośrodki naukowe materialnie kupując czasopisma i komputery - astronomowie toruńscy zawdzięczają mu m.in. wsparcie aparaturowe budującej się radioastronomii, pierwszy w Toruniu komputer PC, pierwszą astronomiczną kamerę CCD i program badawczy masowej fotometrii gwiazdowej. Jednak największe korzyści astronomia czerpie z faktu, że profesor Bohdan Paczyński tworzy i propaguje wiedzę astronomiczną na najwyższym światowym poziomie. Wyniki jego badań wypełniają treścią wykłady dla studentów astronomii i fizyki na wszystkich kontynentach od wielu już lat.

Prezydent Republiki Litewskiej, Litwa, 1.10.2007

Valdas Adamkus urodził się 3 listopada 1926 roku w Kownie, w rodzinie urzędniczej. Pod koniec II wojny światowej, w czasie której działał w ruchu oporu, wyjechał wraz z rodzicami do Niemiec, gdzie na Uniwersytecie Monachijskim ukończył studia przyrodnicze. W 1949 r. wyemigrował do Stanów Zjednoczonych. Zanim w 1960 r. ukończył studia w Instytucie Technologii w Stanie Illinois, pracował jako robotnik w fabryce samochodów i kreślarz w firmie inżynierskiej. 

Na początku lat 70-tych rozpoczął pracę w Federalnej Agencji Ochrony Środowiska, kierując Ośrodkiem Badań Naukowych, a w roku 1981 stając na czele Regionu Piątego (Środkowo-Zachodniego) administracji Agencji. W czasie wizyt w ojczyźnie promował działania na rzecz ochrony środowiska, pomagał instytucjom ochrony środowiska w krajach bałtyckich, organizował staże naukowe w USA dla przedstawicieli litewskich placówek naukowych.

Był aktywnym działaczem litewskiego środowiska emigracyjnego, członkiem Amerykańskiej Rady Litwinów, Rady Społeczności Litwinów w Ameryce, prezesem organizacji "Santara-Šviesa". Organizował akcje protestacyjne przeciwko radzieckiej okupacji Litwy. Był także działaczem sportowym (sam osiągał sukcesy w lekkiej atletyce), założycielem Sportowego Klubu Akademickiego Litwinów w USA, przewodniczącym komitetu organizacyjnego Światowych Igrzysk Litewskich w 1983 r.

Po odzyskaniu niepodległości przez Litwę Valdas Adamkus włączył się w organizację życia politycznego, uczestniczył w kampanii prezydenckiej i parlamentarnej w 1993 i 1996 r. scalając siły umiarkowanego centrum. W roku 1998 został wybrany prezydentem Republiki Litewskiej głosząc hasło modernizacji kraju. W 2004 r. Adamkus ponownie stanął do wyborów i wygrał je. Obecna kadencja prezydenta kończy się w 2009 r.

Valdas Adamkus jest laureatem najwyższych odznaczeń 27 państw, w tym Orderu Orła Białego (1999), a także Międzynarodowej Nagrody w dziedzinie ochrony środowiska, Złotego Medalu Agencji Ochrony Środowiska USA i Nagrody Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego. Jest doktorem honoris causa 6 uczelni litewskich (m.in. Uniwersytetu Wileńskiego, 1989) i 10 zagranicznych, w tym 6 amerykańskich. W 2003 r. prezydent Valdas Adamkus otrzymał tytuł Ambasadora Dobrej Woli UNESCO dla społeczeństwa informacyjnego.

chemik, 19.02.2009

Mieczysław (Mietek) Jaroniec urodził się 1 stycznia 1949 r. w Okrzei, na ziemi lubelskiej. Studia chemiczne ukończył w 1972 r. na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Na tym samym Uniwersytecie w roku 1976 uzyskał stopień doktora nauk chemicznych na podstawie rozprawy Fizyczna adsorpcja z mieszanin gazowych na heterogenicznych powierzchniach ciał stałych, której promotorem był prof. dr hab. Władysław Rudziński. Na podstawie rozprawy Opis kinetyki i stanu równowagi adsorpcji z wieloskładnikowych mieszanin gazowych na powierzchniach ciał stałych w 1979 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk chemicznych. W tym samym roku został docentem w Zakładzie Chemii Teoretycznej Wydziału Chemii UMCS. W roku 1985 mianowany został profesorem nadzwyczajnym, a w 1989 r. profesorem zwyczajnym. Do roku 1991 Jego kariera zawodowa związana była z lubelską Alma Mater. W tym samym roku rozpoczął drugi etap swojej działalności naukowej, związanej ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki. Początkowo jako stypendysta w kilku ośrodkach akademickich w USA i Kanadzie, jak: Georgetown University (1984-85 oraz 1986) czy McMaster University (1985-86), a następnie w Kent State University, Ohio (1988-90). Z tym ostatnim Uniwersytetem związał się na stałe i zajmuje w nim stanowisko profesora chemii.Jego działalność naukowa w okresie lubelskim związana była z opracowaniem podstaw teoretycznych z zakresu adsorpcji fizycznej na granicy faz gaz-ciało stałe i ciecz-ciało stałe, a także teorii chromatografii gazowej i cieczowej, ze szczególnym uwzględnieniem opisu mechanizmów retencji. Za największe osiągnięcie tego okresu należy jednak uznać badania nad wpływem hetero- geniczności powierzchni porowatych adsorbentów na adsorpcję różnego rodzaju cząsteczek. Ukoronowaniem tego okresu była opublikowana wspólnie z profesorem R. Madeyem pierwsza na świecie monografia pt. Physical Adsorption on Heterogeneous Solids (Elsevier, 1988). Drugi okres to interdyscyplinarne podejście do zagadnień z zakresu chemii fizycznej i analitycznej, chemii materiałów i nanotechnologii. Odnosi się to do syntezy i charakteryzacji nowej generacji materiałów mezo- i nanoporowatych o ściśle zdefiniowanej i uporządkowanej strukturze, jak również do otrzymywania nowej generacji wypełnień i kolumn do wysoko sprawnej chromatografii cieczowej oraz opisu mechanizmu retencji substancji o zróżnicowanej budowie i właściwościach fizyko-chemicznych.

Wszystkie te dokonania opisane zostały w ponad 850 pracach z tzw. listy filadelfijskiej oraz w wielu rozdziałach i opracowaniach monograficznych. Spotkało się to z imponującym odzewem ponad 12 tys. cytowań według ISI, przy wartości indeksu Hirscha, h=52. Prof. M. Jaroniec był promotorem 18 rozpraw doktorskich i opiekunem wielu stypendystów i stażystów. Jest redaktorem cyklicznych opracowań z zakresu "Studies of Surface Science and Catalysis" oraz członkiem komitetów redakcyjnych 9 międzynarodowych, specjalistycznych czasopism.

Profesor M. Jaroniec został nagrodzony za dotychczasowe osiągnięcia wieloma prestiżowymi nagrodami, wyróżnieniami i odznaczeniami, takimi jak: nagrody Ministra Edukacji Narodowej i JM Rektora UMCS, Złoty Krzyż Zasługi, Award of the Japan Society for the Promotion of Science, Carbon Hall of Fame Award, Honorary Member of Brasilian Association of Thermal Analysis and Calorimetry, Kent State University Distinguished Scholar Award, Honorowy Profesor UMCS, Kent State University Advisor Excellence Award, Medal im. prof. A. Waksmundzkiego.

prawnik, 19.02.2010

Prof. Janusz Stanisław Trzciński urodził się 1 lipca 1942 r. w Kuńkowcach k. Przemyśla. W latach 1960-1965 studiował prawo na Uniwersytecie Wrocławskim, w klimacie jaki tworzyli jeszcze wtedy profesorowie wywodzący się ze Lwowa. Doktorat uzyskał w 1970 r., habilitację w 1978 r., profesurę tytularną w 1986 r. a stanowisko profesora zwyczajnego w 1995 r. Prace naukowe Profesora poświęcone, uznawanej za trudną i kontrowersyjną, teorii państwa i organów państwowych zyskały uznanie nauki polskiej i środkowo-europejskiej.O wartości i trwałości Jego dorobku świadczy to, że w nowych warunkach ustrojowych także kolejne pokolenia konstytucjonalistów nie tylko nie zakwestionowały wyłożonych w nim poglądów, ale też nie podjęły się zadania przewartościowania podstawowych tez tego dorobku. Prof. Trzciński miał przy tym rzadką okazję skonfrontowania swoich studiów z praktyką i wykorzystania swej wiedzy z pożytkiem dla kraju.

Nie do przecenienia pozostaje wkład Profesora w dzieło transformacji ustrojowej kraju i w budowę prawnych podstaw demokratycznej państwowości polskiej. Zakres udziału i rodzaj intelektualnego i politycznego wkładu Profesora w to dzieło zawsze pozostawał w związku z pełnionymi przez Niego funkcjami publicznymi. Wkład ten polegał na aktywnym współudziale w kształtowaniu demokratycznych rozwiązań prawnych i na instytucjonalnym wpływie na kształtowanie warunków i kultury prawnej w procesach stosowania prawa zwłaszcza Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Należy tu wskazać, że J. Trzciński był: posłem na Sejm X kad.(1989-1991), sędzią i Wiceprezesem TK (1993-2001), członkiem (1985-1987) a następnie przewodniczącym Rady Legislacyjnej przy Prezesie Rady Ministrów (2002-2004) oraz aktualnie jest sędzią i Prezesem NSA (od 2004 r.).

Jako nauczyciel akademicki dwukrotnie był Dziekanem Wydziału Prawa Uniwersytetu Wrocławskiego (1987-1993), jest członkiem towarzystw naukowych i prestiżowych stowarzyszeń prawniczych w kraju i za granicą, zasiadał w Komitecie Nauk Prawnych PAN, w latach 2006-2008 sprawował prestiżową funkcję Przewodniczącego Stowarzyszenia Rad Stanu i Sądów Administracyjnych Unii Europejskiej, był członkiem delegacji polskiej uczestniczącym w pracach Konwentu wypracowującego projekt Traktatu ustanawiającego Konstytucje dla Europy. Nie do przeceniania pozostaje rozległy, naukowy udział Profesora w działalności edytorskiej.

Profesor był wielokrotnie odznaczany i honorowany za swą pracę. Do najważniejszych wyróżnień należy zaliczyć Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski, Honorowe Obywatelstwo Jego rodzinnej miejscowości Nowej Rudy na Dolnym Śląsku przyznane w 2009 r. oraz ofiarowaną w 2007 r. przez konstytucjonalistów z kraju i z zagranicy, obszerną Księgę Jubileuszową pt. "Ratio est anima legis".

astronom, 1.10.2010

Prof. Peter Norman Wilkinson urodził się 26 marca 1946 r. w Harrogate, Yorkshire. Studiował fizykę na uniwersytetach Durham i Manchester, doktorat uzyskał w roku 1971. W latach 1971-84 pracował w Jodrell Bank Observatory (JBO) Uniwersytetu Manchester jako Research Fellow, następnie jako Lecturer i Reader, a od 1999 roku jest profesorem radioastronomii. Przez wiele lat pełnił funkcje dyrektora sieci interferometrów MERLIN i EVN oraz dyrektora wykonawczego JBO. 

Prof. P.N. Wilkinson jest autorem ponad 300 publikacji naukowych, które były cytowane przeszło 6 tysięcy razy. Położył szczególne zasługi w tworzeniu i udoskonalaniu nowych technik odtwarzania obrazów, odegrał ważną rolę w rozwoju nowych instrumentów. Jego prace naukowe wpłynęły na kierunek rozwoju światowej radioastronomii. Bezpośrednim skutkiem rozwiniętych przez niego metod była możliwość zbadania nowej klasy obiektów astronomicznych z najwyższą spośród uzyskanych dotychczas w astronomii rozdzielczością kątową. Badania prowadzone przez prof. Wilkinsona pozwoliły oszacować liczbę super masywnych czarnych dziur powstałych we wczesnych epokach ewolucji Wszechświata oraz wykryć populację młodych aktywnych źródeł pozagalaktycznych. Uczony wniósł duży wkład w badania soczewkowania grawitacyjnego, przedstawiając niezależne dowody na rzecz dominującej we Wszechświecie "ciemnej energii".

Wielkim osiągnięciem w dziedzinie nowoczesnej instrumentacji była koncepcja Hydrogen Array, która rozwinęła się przy jego dominującym udziale do największego ogólnoświatowego projektu SKA - najnowszej generacji radioteleskopu o łącznej powierzchni zbierającej 1 km2.

Współpraca ośrodka toruńskiego UMK z prof. Peterem Wilkinsonem w dziedzinie interferometrii VLBI datuje się od 1978 roku. Dzięki znaczącej pomocy Profesora Toruń został włączony do Europejskiej Sieci VLBI i rozpoczęto realizację wspólnych projektów badawczych. Współpraca z JBO zaowocowała nadzwyczajnym rozwojem badań w Centrum Astronomii w wielu dziedzinach radioastronomii i w zasadniczy sposób przyczyniła się do rozwoju kadry naukowej Katedry Radioastronomii.

Przyznanie doktoratu honorowego prof. P. Wilkinsonowi jest wyrazem uznania dla Jego wkładu w rozwój nauki światowej oraz w międzynarodową współpracę - szczególnie ważną i owocną dla UMK. Do grona uhonorowanych, uznanych w świecie uczonych dołącza wybitna indywidualność, aktywny kreator współpracy naukowej z ośrodkiem toruńskim, ambasador Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w świecie.

językoznawca, 16.05.2012

Andrzej Bogusławski urodził się 1 grudnia 1931 roku w Warszawie, w latach 1949-1953 studiował filologię słowiańską w Uniwersytecie Warszawskim, gdzie jest zatrudniony od 1951 r. Stopień doktora uzyskał w roku 1960, a stopień doktora habilitowanego w roku 1966. Jest członkiem Komitetu Słowianoznawstwa PAN i Komitetu Językoznawstwa PAN oraz członkiem zwyczajnym Polskiej Akademii Umiejętności. Profesor dr hab. Andrzej Bogusławski jest uznanym autorytetem w zakresie teorii języka i metodologii badań językoznawczych, uczonym wszechstronnym, o oryginalnym, twórczym dorobku, obejmującym wszystkie dziedziny lingwistyki i pogranicze innych nauk humanistycznych, dotyczącym wielu języków indoeuropejskich, w szczególności słowiańskich. Ma ogromny dorobek naukowy w zakresie: semantyki, leksykologii, leksykografii, pragmatyki, składni, fleksji, słowotwórstwa, fonologii, filozofii języka, teorii tekstu, teorii przekładu, semiotyki, teorii literatury. Jest autorem ponad 400 prac naukowych, a także wydawanego już dziewięciokrotnie "Słownika polsko-rosyjskiego i rosyjsko-polskiego". 

Prof. Andrzej Bogusławski to twórca szkoły językoznawczej, przede wszystkim w zakresie metodologii semantyki i teoretycznych podstaw synchronicznej morfologii, leksykologii i leksykografii. Już w latach sześćdziesiątych przedstawił oryginalną teorię semantyczną postulującą wyjaśnianie wyrażeń języków naturalnych za pomocą metajęzyka zbudowanego z jednostek elementarnych. W latach siedemdziesiątych prof. Bogusławski zbudował teorię gramatyki operacyjnej, która miała fundamentalne znaczenie metodologiczne do ustalania linii demarkacyjnej między poziomem jednostek języka a poziomem konstrukcji składniowych, a także dla wyznaczania granic podstawowych dziedzin współczesnego językoznawstwa wewnętrznego. Teoria ta stała się punktem wyjścia oryginalnej koncepcji jednostek języka, która od blisko 20 lat jest stosowana w badaniach empirycznych przez wielu językoznawców. Prof. Andrzej Bogusławski stworzył podstawy metodologiczne nowoczesnej leksykografii synchronicznej. Jest to jedno z największych osiągnięć współczesnej lingwistyki ostatniego dziesięciolecia. Obok zainteresowań ściśle filologicznych lub językoznawczych, rozwija badania należące do obszaru pogranicznego między językoznawstwem a filozofią.

lekarz, 1.10.2013

Prof. dr hab. n. med. Zygmunt Mackiewicz urodził się na Litwie. Studia lekarskie ukończył w roku 1955 na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Poznaniu. Pracę rozpoczął w Śremie w Szpitalu Powiatowym, a następnie w I Klinice Chirurgicznej AM w Poznaniu, pod kierunkiem prof. Stanisława Nowickiego i prof. Adama Piskorza zdobywał specjalizację z chirurgii ogólnej.Stopień doktora medycyny uzyskał w roku 1964, a doktora habilitowanego w roku 1977 na Wydziale Lekarskim w Poznaniu. Od 1977 roku został pracownikiem Akademii Medycznej w Gdańsku, obejmując kierownictwo Kliniki Chirurgii w Bydgoszczy. W 1984 roku został pracownikiem Akademii Medycznej im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy - kierownikiem Katedry i Kliniki Chirurgii Ogólnej i Naczyń w Bydgoszczy. W latach 1983-1984 był prezesem Sekcji Chirurgii Serca, Klatki Piersiowej i Naczyń TCHP, a w latach 1997-1999 prezesem Towarzystwa Chirurgów Polskich oraz organizatorem Kongresu Chirurgów Polskich w Bydgoszczy. Jest założycielem i wieloletnim prezesem Polsko-Francuskiego Towarzystwa Angiologicznego. Profesor jest promotorem 24 prac doktorskich, opiekunem 5 habilitacji oraz autorem 250 prac naukowych. Emerytowany profesor Od 2001 roku na emeryturze. Obecnie jest zatrudniony w Colllegium Medicum UMK w Wydziale Nauk o Zdrowiu, w II Katedrze Kardiologii, w Zakładzie Klinicznych Podstaw Fizjoterapii w Bydgoszczy. Jest Członkiem Honorowym Towarzystwa Chirurgów Polskich, Polskiego Towarzystwa Chirurgii Naczyniowej, Polskiego Towarzystwa Angiologicznego, College Francais de Pathologie Vasculaire. Odznaczony m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Polonia Restituta oraz Odznaką Gloria Medicinae. Całe swoje życie zawodowe poświęcił rozwojowi chirurgii ogólnej i chirurgii naczyniowej.

fizyk, 19.02.2015

Kariera naukowa profesora Jamesa G. Fujimoto od początku związana jest z Massachusetts Institute of Technology (USA). Tam uzyskał stopnie BSc (1979), MSc (1981) i PhD (1984 r.). Doktorat powstawał pod kierunkiem prof. Ericha Ippena, pioniera w dziedzinie optyki impulsów ultrakrótkich. Od 1985 roku prof. Fujimoto prowadzi badania w Laboratorium Badawczym Elektroniki Wydziału Elektrotechniki i Informatyki w MIT, gdzie w roku 2012 został uhonorowany prestiżową profesurą Elihu Thomsona. Zainteresowania badawcze prof. Fujimoto obejmują laserową technologię femtosekundową i biomedyczne obrazowanie optyczne. Zespół prof. Fujimoto zaproponował, rozwinął i wdrożył optyczną tomografię OCT. Pierwsza publikacja tego zespołu: "Optical Coherence Tomography", która ukazała się w czasopiśmie "Science" w 1991 roku, zapoczątkowała nową erę w klinicznym obrazowaniu biofotonicznym i pozostaje jedną z najczęściej cytowanych prac w dziedzinie biofotoniki. Profesor Fujimoto i jego współpracownicy odegrali kluczową rolę w wielu ważnych innowacjach w dziedzinie OCT. Profesor Fujimoto i jego zespół w MIT Lincoln Laboratory oraz w New England Eye Center jako pierwsi na świecie zastosowali technologię OCT do klinicznych badań okulistycznych. Obecnie OCT jest standardową metodą obrazowania oka, przydatną do wykrywania i monitorowania postępu i leczenia chorób, takich jak jaskra, retinopatia cukrzycowa i zwyrodnienie plamki żółtej. Szacuje się, że każdego roku na świecie za pomocą OCT wykonuje się 20-30 mln badań obrazowych oka. Profesor Fujimoto jest również wybitnym nauczycielem i wychowawcą młodego pokolenia badaczy. Naukowcy szkoleni w Jego laboratorium odnieśli znaczący sukces akademicki i stali się liderami w dziedzinie fotoniki i biofotoniki. Wśród nich są też pracownicy UMK: prof. Maciej Wojtkowski, dr Ireneusz Grulkowski i dr Iwona Gorczyńska. Profesor Fujimoto jest laureatem wielu prestiżowych nagród i wyróżnień. Między innymi otrzymał Discover Magazine Award (1999 r.), był laureatem nagrody Rank Prize in Optoelectronics (2002 r.), został wyróżniony Zeiss Research Award (2011 r.) oraz Champalimaud Vision Prize (2012 r.). W 2001 roku został wybrany do National Academy of Engineering, w 2002 roku do American Academy of Arts and Sciences i w 2006 roku do Narodowej Akademii Nauk. Prof. Fujimoto posiada tytuł "fellow" w towarzystwach: Optical Society of America, American Physical Society oraz Institute of Electrical and Electronics Engineers. Wraz z Ericem Swansonem, prof. Fujimoto był współzałożycielem firmy Advanced Ophthalmic Devices, która doprowadziła do komercjalizacji urządzenia OCT do obrazowania okulistycznego i została zakupiona przez Carl Zeiss Meditec. Był również współzałożycielem Light Lab Imaging, która opracowała w 1998 r. układ OCT do badań naczyniowych. Firma ta niedawno została przejęta przez Goodman Ltd. & St. Jude Medical.

lekarz, 19.02.2016

Wykształcenie medyczne uzyskał na wiodących amerykańskich uczelniach: University of Maryland School of Medicine w Baltimore oraz Duke University Medical Center w Durham. Przez wiele lat profesor Gurbel pracował w Sinai Hospital w Baltimore, gdzie pełnił funkcję dyrektora centrum naukowego Sinai Center for Thrombosis Research oraz dyrektora programu rozwoju naukowego mTherapeutics, Research and Technology Development for the Cardiac Catheterization Program. Od września 2015 r. jest dyrektorem Inova Center for Thrombosis Research and Drug Development w Inova Heart and Vascular Institute w Fairfax. Jest członkiem towarzystw naukowych: Duke University Clinical Cardiology Society, American Heart Association (Council on Clinical Cardiology), American College of Chest Physicians, American College of Cardiology, Society for Cardiovascular Angiography and Interventions. Prof. Gurbel jest wybitnym naukowcem zajmującym się zagadnieniami związanymi z krzepliwością krwi oraz niekwestionowanym autorytetem światowej kardiologii. Jego przełomowe badania, w których wykazał i wyjaśnił mechanizmy oporności na standardową terapię, spowodowały zmiany strategii leczenia chorych z zawałem serca oraz osób poddawanych zabiegom udrażniającym tętnice wieńcowe. Jest uważany za twórcę zupełnie nowego działu farmakoterapii choroby wieńcowej - spersonalizowanej terapii antyagregacyjnej. Wyjątkowy dorobek naukowy wyrażający się licznymi publikacjami oraz patentami znalazł powszechne uznanie społeczności naukowej. W 2012 r. trzy spośród jego publikacji zostały uznane za najważniejsze publikacje dotyczące terapii przeciwpłytkowej przez czasopismo "Circulation". Wśród ośrodków, które współpracują z kierowanym przez prof. Gurbel'a zespołem naukowców, jest także Klinika Kardiologii i Chorób Wewnętrznych Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Aktualnie jest profesorem kardiologii w Johns Hopkins University w Baltimore oraz profesorem (adjunct-professor) Duke University w Durham. W 2011 r. prof. Gurbel został uznany przez US News World Report oraz The Washington Post Magazine za jednego z "najlepszych lekarzy" w Ameryce. Paul Gurbel jest żonaty, często odwiedza Polskę, ma tu wielu przyjaciół, z wieloma współpracuje naukowo. Dba o zdrowie biegając codziennie około 6 mil. Jest posiadaczem owczarka polskiego, który dodatkowo zapewnia mu codzienne spacery. Wcześniej, przez szereg lat był zawodnikiem w amerykańskiej lidze hokeja na lodzie. Od czasu do czasu spędza wolne dni na swoim jachcie motorowym.

językoznawca, 29.09.2016

Profesor Ernst Frideryk Konrad Koerner urodził się w roku 1939 w Mlewcu k. Torunia. Posiada polskie świadectwo urodzenia i choć jako dziecko władał biegle językiem polskim, to fakt, że jego rodzina, niesiona kolejami losu, znalazła się w Niemczech, nie pozwolił mu na utrzymanie polszczyzny.

Historia obecności rodziny Profesora w Toruniu i okolicach sięga początku XVIII wieku. Jego przodkowie byli kupcami i urzędnikami publicznymi. Pradziadek Profesora, Theodor Eduard Koerner, prawnik, od 1842 roku przez 30 lat piastował – będąc wybierany na kolejne kadencje – stanowisko burmistrza Torunia. Za jego czasów postawiono w Toruniu pomnik Mikołaja Kopernika. Po roku 1919 rodzina Profesora wybrała obywatelstwo polskie, a jego ojciec służył w polskiej kawalerii.

Profesor E. F. K. Koerner studiował w Getyndze, Berlinie i Edynburgu, kończąc studia magisterskie w Giessen. Stopień doktora uzyskał w 1971 roku na uniwersytecie Simona Frasera w Vancouver. Jego doktorat doczekał się publikacji, a w późniejszym okresie przekładów na języki hiszpański, japoński i węgierski.

Po 25 latach owocnej, naznaczonej licznymi sukcesami pracy na Uniwersytecie w Ottawie, Profesor przeszedł na emeryturę i przeniósł się do Berlina, gdzie jest związany z Zentrum für Allgemeine Sprachwissenschaft. Od roku 1973 pozostaje jedną z głównych postaci reprezentujących swoim autorytetem najpoważniejszą w świecie językoznawczym oficynę wydawniczą Johna Benjaminsa w Amsterdamie.

Profesor E. F. K. Koerner jest twórcą odrębnego działu nauki o języku – historiografii językoznawstwa. Jest inicjatorem i redaktorem wielu czasopism, a także kilku serii monograficznych odzwierciedlających rozliczne dokonania w zakresie tej dyscypliny. We wspomnianych seriach ukazało się ponad 500 tomów. Profesor jest też autorem 15 książek i niezliczonych artykułów. Między innymi jest współredaktorem trzytomowej historii językoznawstwa – zawierającej szczegółowe i wysoce kompetentne opracowania w zakresie kierunków i rozwoju myśli językoznawczej, obejmujące przestrzeń historyczną i kulturową od Sumerów po czasy współczesne. Dorobek akademicki profesora E. F. K. Koernera jest tak olbrzymi, że sam opis bibliograficzny zajmuje 120 stron za okres jego działalności w latach 1968–1999, a po roku 1999 – 42 strony.

Ukazujące się pod jego redakcją przedruki, tłumaczenia i opracowania rozpowszechniają i zachowują dla potomności ogromny dorobek myśli językoznawczej w rozlicznych seriach wydawniczych i czasopismach, szczególnie we wspomnianej renomowanej oficynie Johna Benjaminsa. Sprawiło to, że jego działalność zasłużyła na miano „Koernerowskiej rewolucji”.

Od początku swojej kariery profesor E. F. K. Koerner był gorliwym propagatorem osiągnięć polskiej myśli językoznawczej. Wprowadził do świata językoznawczego prace wybitnych językoznawców polskich XIX wieku – Jana Baudouina de Courtenay i Mikołaja Kruszewskiego – językoznawców, których dokonania stanowiły wzorzec i źródło inspiracji dla rozwoju strukturalizmu, jednej z najważniejszych pozycji teoretycznych językoznawstwa światowego XX wieku. Z jego inicjatywy ich prace zostały przetłumaczone na kilka języków, a hasło jego autorstwa o Mikołaju Kruszewskim znalazło swoje miejsce w angielskojęzycznym wydawnictwie wielotomowym – Encyklopedia Britannica. Profesor był inicjatorem i współredaktorem dwóch obszernych monografii zawierających zbiory artykułów poświęconych historii myśli językoznawczej w Polsce. Opublikowane w języku angielskim stanowią kanoniczną konstelację odniesień do językoznawstwa światowego. W redakcji tychże, pod kierunkiem profesora Aleksandra Szwedka, brała udział Katedra Filologii Angielskiej UMK.

W trakcie swojej imponującej kariery Profesor wykładał w wielu krajach świata na kilku kontynentach. Wygłosił 225 referatów na konferencjach. Jest doktorem honoris causa Uniwersytetów w Petersburgu, Sofii i Edynburgu.

Na potrzeby Uniwersytetu Mikołaja Kopernika – w roku 2000 – profesor E. F. K. Koerner ustanowił Fundusz Naukowo-Badawczy im. Theodora Koernera, co pozwoliło na przyznanie dotychczas 22 grantów.

 informatyk, 19.02.2018

Prof. dr hab. inż. Andrzej Cichocki studiował na Wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej, gdzie w 1972 roku otrzymał z wyróżnieniem dyplom magistra inżyniera w dziedzinie automatyki i elektroniki, w 1976 roku obronił doktorat, a stopień doktora habilitowanego uzyskał w 1982 roku. Tytuł profesora otrzymał w roku 1995. W latach 1984-1985 był stypendystą Fundacji Alexandra von Humboldta. Od 1995 roku kieruje w Japonii laboratoriami w Brain Science Institute, należącymi do organizacji badawczej RIKEN (Instytut Badań Fizycznych i Chemicznych). Były to laboratoria „Artificial Brain Systems” (w ramach Frontier Research Program w latach 1995-1997), „Open Information Systems” (1998-2000) i „Advanced Brain Signal Processing” (od roku 2000). Wszystkie one należały do Brain Style Information Systems Group, kierowanej przez dyrektora Brain Science Institute, profesora Shun-ichi Amari. Nazwa laboratorium „Open Information Systems” pojawiła się w wyniku współpracy profesora Amari z profesorem R.S. Ingardenem, byłym dyrektorem Instytutu Fizyki UMK, i nawiązywała do utworzonego przez niego w 2000 roku towarzystwa naukowego „Open Systems and Information Dynamics”. Profesor Cichocki zawsze dbał o kontakt z Polską. Większość jego prac opublikowanych w najlepszych czasopismach międzynarodowych ma także – oprócz RIKEN – afiliację polskich placówek badawczych. W kierowanych przez niego laboratoriach przebywało ponad 30 młodych naukowców z Polski, w tym kilku pracowników i doktorantów z UMK.

Andrzej Cichocki należy do najbardziej znanych na świecie uczonych zajmujących się neuroinformatyką, sztuczną inteligencją, sieciami neuronowymi, sterowaniem robotami, analizą sygnałów i obrazów w badaniach nad mózgiem, interfejsami mózg-komputer, a w szczególności metodami ślepej separacji sygnałów, analizą tensorową danych biomedycznych i wczesnym wykrywaniem choroby Alzheimera. Monografia A. Cichocki, S-i. Amari, Adaptive Blind Signal and Image Processing: Learning Algorithms and Applications cytowana była około 3000 razy. W ISI Web of Science zaindeksowanych jest ponad 675 jego prac naukowych, liczba ich cytowań sięga 8000, a indeks Hirscha wynosi 47. W Google Scholar, uwzględniającym konferencje naukowe, na których wygłaszał liczne wykłady plenarne, liczba cytowań jego prac przekracza 34 tysiące, a indeks Hirscha wynosi ponad 80.

W roku 2013 profesor Andrzej Cichocki, wieloletni pracownik Wydziału Elektrycznego Politechniki Warszawskiej, został uhonorowany wpisaniem do ZŁOTEJ KSIĘGI tej uczelni za wybitne osiągnięcia zawodowe. W tym samym roku został wybrany na członka (Fellow) IEEE. Profesor jest też laureatem licznych nagród ministra nauki i szkolnictwa wyższego, rektora Politechniki Warszawskiej oraz prezydenta RIKEN. W 2016 roku profesor Cichocki został koordynatorem 5-letniego projektu „W poszukiwaniu źródeł aktywności poznawczej mózgu” w ramach konkursu „Symfonia 4” NCN, realizowanego przez Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UMK, Interdyscyplinarne Centrum Nowoczesnych Technologii UMK, Instytut Biologii Doświadczalnej PAN im. Marcelego Nenckiego oraz Instytut Fizjologii i Patologii Słuchu w Kajetanach pod Warszawą. W badaniach prowadzonych w Laboratorium Neurokognitywnym ICNT biorą też udział pracownicy Wydziału Humanistycznego UMK (kognitywiści i psycholodzy). Są to więc prawdziwie interdyscyplinarne badania w niezwykle aktualnych obszarach związanych z analizą i interpretacją sygnałów EEG i rezonansu funkcjonalnego (fMRI), technik neurofeedback, technologii neurokognitywnych oraz badań behawioralnych i neurorehabilitacji.

ekonomista, 18.06.2018

Robert F. Engle jest profesorem finansów w Stern University w Nowym Jorku. W 2003 roku otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie ekonomii za badania nad modelowaniem warunkowej zmienności, które doprowadziły do stworzenia innowacyjnego modelu regresji dla warunkowej wariancji znanego pod nazwą modelu ARCH. Rozwinął statystyczną koncepcję modelowania zmienności warunkowej, proponując szereg modyfikacji modelu ARCH i wskazał jej przydatność w analizie wielu procesów ekonomicznych, zwłaszcza finansowych.

Profesor Robert F. Engle urodził się w Syrakuse w stanie Nowy Jork. Studiował fizykę uzyskując z najwyższym wyróżnieniem licencjat w Williams College, zaś tytuł magistra w Cornell University. W tym samym Uniwersytecie w 1969 roku uzyskał stopień doktora ekonomii. W latach 1969-1975 pracował naukowo w Massachusetts Institute of Technology (MIT), a następnie został profesorem Uniwersytetu Kalifonijskiego w San Diego, gdzie pracował przez 25 lat. W 2000 roku przeniósł się do New York University Stern School of Business, z którym związany jest do dziś. Od 2009 r. jest twórcą i dyrektorem opiniotwórczego Volatility Institute w Uniwersytecie w Nowym Jorku tworzącego naukowe prognozy dla licznych instrumentów finansowych. Efektem pracy tego instytutu jest także NYU Stern Systemic Risk Rankings dla ponad 1000 firm. R.F. Engle jest także współtwórcą i prezydentem Society for Financial Econometrics (SoFiE), które powstało w 2007 r. Ponadto od 1987 roku jest związany z National Bureau of Economic Research (NBER).

Profesor Engle jest ekspertem w zakresie ekonometrii, zwłaszcza w odniesieniu do analizy i modelowania szeregów czasowych, w szczególności obserwowanych na rynkach finansowych. Opublikowany w 1982 roku artykuł dotyczący modelu ARCH zapoczątkował rozwój nowej subdyscypliny, zwanej ekonometrią finansową. Wśród jego dokonań znajdują się tak innowacyjne koncepcje i techniki badawcze jak: koncepcja kointegracji (wspólnie z C.W.J. Grangerem), model warunkowego czasu trwania (ACD), model CAViaR oraz model dynamicznych warunkowych korelacji (DCC). Znaczenie modeli finansowych szeregów czasowych polega przede wszystkim na tym, że są one wykorzystywane do prognozowania zmienności instrumentów finansowych oraz do zabezpieczania portfeli aktywów przed ryzykiem. Z kolei koncepcja kointegracji (za którą C.W.J. Granger otrzymał nagrodę Nobla wspólnie z R.F. Englem) przyczyniła się do znacznego zaawansowania modeli i prognoz w skali makroekonomicznej. Za swoje osiągnięcia naukowe profesor Robert F. Engle był wielokrotnie nagradzany prestiżowymi nagrodami oraz zaszczytnymi tytułami. Jest on m.in. honorowym członkiem American Finance Association, American Academy of Arts and Sciences, American Statistical Association czy Econometric Society. Jest doktorem honoris causa Uniwersytetu HEC w Paryżu (2005), Université de Savoie we Francji (2005), Uniwersytetu Szwajcarii Południowej (2003) oraz macierzystego Williams College (2007).

Robert F. Engle należy do najwybitniejszych i najbardziej znanych w świecie uczonych zajmujących się ekonometrycznym modelowaniem finansowych szeregów czasowych. Jego wspólna praca z C.W.J. Grangerem pt. "Cointegration and Error Correction - Representation, Estimation and Testing" wydana w 1987 roku doczekała się 8836 cytowań według bazy Web of Science, natomiast wspomniany już artykuł pt. "Autoregressive Conditional Heteroscodasticity with Estimates of the Variance of United-Kingdom Inflation" z 1982 r. posiada w tej samej bazie ponad 6,5 tys. cytowań. Łączna liczba cytowań 99 artykułów autorstwa prof. R. Engle wynosi 28183, co przekłada się na wysokość indeksu H równą 46. Z kolei baza Google Scholar podaje, że wymienione artykuły osiągnęły rekordowy poziom cytowań równy odpowiednio 34296 i 23708.

Publikacje profesora Roberta Engle wywarły ogromny wpływ na rozwój ekonometrycznych modeli szeregów czasowych, co skutkowało między innymi znaczącym rozwojem naukowym Katedry Ekonometrii i Statystyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, kierowanej w latach 1983-1999 przez prof. dr. hab. Zygmunta Zielińskiego, stawiając ten ośrodek na wiodącej pozycji w zakresie ekonometrii dynamicznej i finansowej w Polsce.

malarz, 19.02.2019

Prof. Stefan Gierowski urodził się 21 maja 1925 roku w Częstochowie. Zainteresowanie malarstwem wyniósł z rodzinnego domu – zajmował się nim amatorsko ojciec artysty, z zawodu lekarz, a stryjeczny dziadek wystawiał w Towarzystwie Sztuk Pięknych w Krakowie. Stefan Gierowski w czasie wojny jako nastolatek pobierał lekcje malarstwa u akwarelisty Andrzeja Olesia. Już wówczas ujawniły się nieprzeciętne uzdolnienia Gierowskiego. Studiował w latach 1945-48 u mistrzów tej rangi co Władysław Jarocki, Zbigniew Pronaszko, Karol Frycz. Równolegle do studiów na ASP studiował historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Stefan Gierowski jako człowiek gruntownie wykształcony może poszczycić się również wykształceniem muzycznym (gra na fortepianie). Od 1949 r. mieszka w Warszawie. W latach 1956-61 współpracował z Galerią Krzywe Koło prowadzoną przez Mariana Bogusza. Od roku 1962 do 1996 roku prowadził działalność dydaktyczną na warszawskiej ASP, gdzie w latach 1975-81 pełnił funkcję dziekana Wydziału Malarstwa, a w 1983 roku został wybrany na rektora-elekta. Władze stanu wojennego stanowczo odrzuciły tę kandydaturę. W latach 80. związany z kręgiem kultury niezależnej. W 1986 roku otrzymał tytuł profesora zwyczajnego. W 1981 roku był członkiem Komitetu Organizacyjnego Kongresu Kultury Polskiej.

Profesor Stefan Gierowski w 1997 roku został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. W 1980 roku otrzymał prestiżową Nagrodę im. Jana Cybisa za całokształt twórczości. Jest laureatem Nagrody im. Kazimierza Ostrowskiego za wybitne osiągnięcia w dziedzinie malarstwa (2005). Odznaczony został Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis" w 2005 roku. W latach 1986-1988 był przewodniczącym Rady Wyższego Szkolnictwa Artystycznego i członkiem Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego.

Profesor Stefan Gierowski był niezwykle aktywny wystawienniczo, zorganizował kilkadziesiąt wystaw indywidualnych zarówno w kraju, jak i za granicą oraz brał udział w około 200 wystawach zbiorowych.

Wybrane wystawy indywidualne:

• 1957, 1959 - Galeria Krzywe Koło, Warszawa
• 1961, 1965 - Galerie La Cloche, Paryż
• 1967 - Galeria Zachęta, Warszawa
• 1970 - Galeria Współczesna, Warszawa
• 1976 - Galeria Numaga, Auvernier-Neuchatel
• 1977 - Galeria BWA, Łódź
• 1984 - Galeria SHS, Warszawa
• 1989/90 - "Malowanie dziesięciorga przykazań", Muzeum Archidiecezjalne, Warszawa
• 1990 - Galeria Dziekanka, Warszawa
• 1991 - "Stefan Gierowski. Obrazy 1958-1991", Galeria Zderzak, Kraków
• 1992 - "Stefan Gierowski. Obrazy", Galeria Zachęta, Warszawa
• 1998 - Muzeum Górnośląskie, Bytom
• 2000 - Galeria Stefana Szydłowskiego, Warszawa; Galeria Zachęta, Warszawa; "Stefan Gierowski. Obrazy 1957-2000", Muzeum Narodowe, Poznań

Wybrane wystawy zbiorowe:

• 1955 - "Ogólnopolska Wystawa Młodej Plastyki", Arsenał, Warszawa
• 1959 - I Biennale Młodych, Paryż; V Międzynarodowe Biennale Sztuki Współczesnej, São Paulo
• 1964 - Cornegie Institute, Pittsburg 1965 - V Biennale di San Marino
• 1966 - "Exposition de AIAP", Tokio
• 1968 - I Triennale Sztuki, New Dehli, XXXIV Biennale Sztuki w Wenecji, Wenecja
• 1974 - "Polskie Malarstwo Współczesne", Muzeum Sztuki, Caracas
• 1975 - "Malarstwo Polskie", Muzeum Sztuki Nowoczesnej, Mexico City
• 1983 - "Znak Krzyża", Kościół na ul. Żytniej, Warszawa
• 1985 - "Niebo nowe i ziemia nowa", Kościół na ul. Żytniej, Warszawa; "Vision and Unity", Muzeum Sztuki, Łódź
• 1991 - "Eyeshot. W polu widzenia", Nikolaj, Kopenhaga
• 2002 - "Fijałkowski/Gierowski. Wizje malarstwa", PGS, Sopot

historyk, 1.10.2019

Profesor Norman Davies jest brytyjskim historykiem znanym z doskonałych publikacji na temat historii Europy i Wysp Brytyjskich. Urodził się w 1939 r. w Bolton w Anglii, jest absolwentem historii na Uniwersytecie Oksfordzkim, doktoryzował się na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Jest profesorem w School of Slavonic and Eastern European Studies University College of London.

Jako historyk zajmuje się XIX i XX w., jest autorem wielu wysoko ocenianych syntez i monografii, takich jak "Europa. Rozprawa historyka z historią", "Wyspy. Historia", "Europa walczy, 1939–1945". Polem szczególnego zainteresowania Daviesa jest jednak historia Polski, którą spopularyzował w Europie Zachodniej i na świecie jak żaden inny historyk. Najsłynniejszą jego książką z tego obszaru było wielokrotnie wznawiane "Boże Igrzysko", wydane w Oksfordzie w 1981 r. oraz "Serce Europy". W ostatnich latach napisał m.in. książki o powstaniu warszawskim ("Powstanie'44") i Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie ("Szlak Nadziei. Armia Andersa. Marsz przez trzy kontynenty").

Norman Davies był profesorem wizytującym na uniwersytetach Columbia, McGill, Hokkaido, Stan­ford, Harvard, Adelaide i Australian National University. W latach 2000-2006 był członkiem honorowym Wolfson College w Oksfordzie, a w latach 2006-2008 wykładowcą wizytującym w Clare Hall i Peterhouse w Cambridge. Od 2014 r. ma podwójne, brytyjskie i polskie obywatelstwo, a sporą część życia spędza w Krakowie. Jest laureatem wielu polskich orderów i wyróżnień, m.in. Krzyża Wielkiego Orderu Zasługi Rzeczypospolitej i Złotego Medalu "Zasłużony dla Kultury Polskiej. Gloria Artis". Profesor jest honorowym obywatelem czterech polskich miast - Lublina, Krakowa, Warszawy i Wrocławia oraz doktorem honoris causa uniwersytetów Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Gdańskiego, Jagiellońskiego, Warszawskiego, a także University of Sussex, University College London i University of Bolton.

Obecnie jest członkiem Akademii Brytyjskiej oraz członkiem honorowym St. Antony's College w Oksfordzie, gdzie mieszka i poświęca się pracy pisarskiej.

prawniczka, 01.10.2021

Profesor Hanna Suchocka (rocznik 1946) studiowała prawo na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu w latach 1968-1972, w r. 1975 obroniła tam doktorat, a w 2015 r. uzyskała habilitację. Od 2015 r. jest prof. UAM. W latach 2015-2018 kierowała Katedrą Prawa Konstytucyjnego macierzystej uczelni. Od 1990 do 2013 r. pracowała na stanowisku adiunkta w Instytucie Nauk Prawnych PAN w Poznaniu. W 1986 r. odbyła staż naukowy w Instytucie Maxa Plancka w Heildelbergu w Niemczech, a w 1995 pracowała jako visiting professor na Uniwersytecie Georgetown w USA. W latach 1988-1992 wykładała na Wydziale Prawa KUL w Lublinie. Była także wykładowcą w Krajowej Szkole Administracji Publicznej. W 1990 r. związała się naukowo z Centrum Praw Człowieka Instytutu Państwa i Prawa PAN w Poznaniu. Dorobek publikacyjny Hanny Suchockiej jest liczny i różnorodny. Obejmuje ponad 200 publikacji, także w języku niemieckim, francuskim, angielskim i włoskim. Publikowała w najbardziej prestiżowych czasopismach krajowych i zagranicznych. Zawsze skupiała liczne grono konstytucjonalistów z różnych ośrodków naukowych i pokoleń; inspirowała przedsięwzięcia badawcze, które stanowią znaczący wkład w rozwój polskiego i porównawczego prawa konstytucyjnego. Twórczość naukowa Hanny Suchockiej obejmuje dziewięć istotnych wątków: 1) standardy uchwalania konstytucji 2) podstawy aksjologiczne konstytucji 3) zasady ustrojowe konstytucji 4) prawa i wolność człowieka 5) ustrój organów państwa 6) konstytucje krajowe (narodowe) a konstytucja europejska 7) transformacja ustrojowa oraz jej aspekty społeczne i polityczne 8) instytucjonalna struktura Europy i wzajemne relacje między instytucjami europejskimi 9) aspekty ustrojowe Stolicy Apostolskiej. Profesor Suchocka współpracowała z czołowymi instytucjami ustrojowymi RP i z Radą Europy. Wielokrotnie była posłem na Sejm RP, od 1991 r. pracuje w  prestiżowej Komisji Rady Europy "Demokracja przez Prawo" (tzw. Komisja Wenecka). Była też członkinią delegacji polskiej do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy. Czterokrotnie została wyróżniona tytułem doktora honoris causa; w 1995 r. przez Uniwersytet Oklahoma w USA, w 2005 r. przez Akademię Teologiczną w Krakowie, w 2011 r. przez Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie i w 2012 r. przez Instytut Jana Pawła II przy Uniwersytecie Laterańskim w Watykanie. 10 lipca 1992 r. – jako pierwsza kobieta w historii Polski – została prezesem Rady Ministrów RP. W rządzie Jerzego Buzka była ministrem sprawiedliwości i prokuratorem generalnym. W 1999 r. była także kandydatką na stanowisko sekretarza generalnego Rady Europy. W 2001 r. została ambasadorem RP przy Stolicy Apostolskiej, a 2002 także ambasadorem przy Suwerennym Zakonie Maltańskim. Obie misje zakończyła w czerwcu 2013 r. Papież Franciszek 22 marca 2014 r. powołał ją do powstałej wówczas papieskiej Komisji ds. Ochrony Nieletnich, której celem jest m.in. walka z pedofilią w Kościele katolickim. Profesor Hanna Suchocka od wielu lat aktywnie współpracuje z UMK, zwłaszcza z Wydziałem Prawa i Administracji oraz Wydziałem Teologicznym. Za swoją działalność była odznaczana i wyróżniona prestiżowymi orderami i nagrodami;  m.in. Damą Orderu Orła Białego (2014), Wielkim Krzyżem Orderu Piusa IX (2004), Komandorią Legii Honorowej Republiki Francuskiej (2016), Złotym Medalem Fundacji im. Jeana Monneta w Lozannie – za działalność na rzecz integracji europejskiej i praw człowieka  (1992), Międzynarodową Nagrodą im. Św. Wojciecha na rzecz Pokoju, Wolności i Współpracy w Europie (2015), honorowym obywatelstwem Grodziska Wielkopolskiego (1997) oraz Miasta Poznania (2012).

lekarz medycyny weterynaryjnej, 19.02.2022

Profesor Martin Kramer po uzyskaniu uprawnień do wykonywania zawodu lekarza weterynarii w 1987 roku rozpoczął pracę w ówczesnej Chirurgicznej Klinice Weterynaryjnej w Giessen. Tam w 1992 roku uzyskał stopień doktora. Dwa lata później został specjalistą z zakresu ogólnej chirurgii weterynaryjnej, w 2000 roku – diagnostyki rentgenowskiej i innych metod obrazowania, w 2007 – zwierząt małych i domowych, a w 2009 – chirurgii małych zwierząt. W 1998 roku prof. Kramer uzyskał Dyplom Europejskiego Kolegium Diagnostyki Weterynaryjnej (Dyplom ECVDI), rok później habilitował się w zakresie chirurgii małych zwierząt i metod obrazowania. Po pobycie w Knoxville (stan Tennessee) pod koniec 2000 roku przyjął profesurę gościnną na Uniwersytecie w Gandawie, a w październiku 2001 – profesurę w zakresie chirurgii tkanek miękkich u małych zwierząt na tej uczelni. We wrześniu 2003 roku Martin Kramer powrócił do Giessen, gdzie został profesorem chirurgii małych zwierząt na Uniwersytecie Justusa Liebiga. Krótko potem objął funkcję dyrektora zarządzającego Kliniki Małych Zwierząt, a następnie nowo powstałej Kliniki Weterynaryjnej. Prof. Kramer jest autorem licznych publikacji oraz redaktorem podręczników weterynaryjnych, wypromował wielu doktorów, ponadto mocno angażuje się w akademicką i branżową działalność organizacyjną. Od 2004 roku jest członkiem Federalnej Izby Lekarzy Weterynarii; od 2015 roku jako członek Komitetu Wykonawczego odpowiada za badania, szkolenia i kontakty z przemysłem. Także od 2015 roku jest prezesem Niemieckiego Towarzystwa Weterynaryjnego (DVG). Prof. Martin Kramer był wielokrotnie nagradzany za osiągnięcia naukowe i zaangażowanie organizacyjne. W 2011 roku otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Uludag w Bursie w Turcji, a w 2019 – przyznawane przez Państwową Izbę Lekarsko-Weterynaryjną Badenii-Wirtembergii odznaczenie Karla Nieberle – za osiągnięcia w dziedzinie metod obrazowania. W swojej pracy naukowej w uniwersyteckiej Klinice Małych Zwierząt prof. Kramer zajmuje się m.in. wartością prognostyczną diagnostyki obrazowej u chorych zwierząt z wykorzystaniem nowoczesnych przekrojowych metod obrazowania przed, w trakcie i po zabiegach chirurgicznych. Wypracowywane nowatorskie rozwiązania terapeutyczne, chirurgiczne, a także diagnostyczne są następnie oceniane pod kątem ich wykorzystania jako modeli chorób ludzkich.

chemik, 19.02.2023

Profesor Jan Reedijk urodził się w 1943 r. w Westmaas w Holandii. Studia chemiczne podjął na Uniwersytecie w Lejdzie, gdzie w 1966 r. zdobył dyplom magistra, a po dwóch latach uzyskał stopień doktora.

Jako młody doktor stworzył i budował własną tematykę badawczą, którą rozwijał na Uniwersytecie Technologicznym w Delft. W 1979 r. został profesorem w zakresie chemii nieorganicznej i powrócił do Lejdy, gdzie został liderem grupy badawczej w Instytucie Chemii. Pełnił tę funkcję przez 30 lat, aż do przejścia na emeryturę. W latach 2003-1015 był również dyrektorem tego Instytutu. Jako profesor wizytujący odwiedził uniwersytety w Cambridge, Louvain, Strasburgu, Münster, Riyadh, Mediolanie, Dunedin i Toruniu.

Dorobek naukowy prof. Jana Reedijka obejmuje ponad 1200 artykułów w najlepszych czasopismach naukowych. Profesor należy do grona najczęściej cytowanych na świecie chemików nieorganików (ponad 63 tys. cytowań).

Prof. Reedijk był członkiem kilkunastu prestiżowych czasopism międzynarodowych i pełnił wiele funkcji m.in. w IUPAC (Międzynarodowa Unia Chemii Czystej i Stosowanej), COST (Europejski Program Współpracy w Dziedzinie Badań Naukowo-Technicznych), EuCHEMS (Europejskie Towarzystwo Chemiczne), Royal Netherlands Chemical Society, Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences czy Netherlands Organization of Advancement of Research.

Prof. Jan Reedijk był wielokrotnie nagradzany za osiągnięcia naukowe i zaangażowanie organizacyjne. Otrzymał m.in. nagrodę badawczą Maxa Plancka za wkład w rozwój chemii bionieorganicznej, a także został wybrany do Holenderskiej i Fińskiej Akademii Nauk.

lekarz, 19.02.2024

Profesor Jerzy Bogdan Gajewski otrzymał dyplom lekarski w 1973 r. na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Poznaniu. Specjalizację I stopnia (z chirurgii) uzyskał w roku 1977, a II stopnia (z urologii, pod kierunkiem swojego ojca dr. Henryka Gajewskiego) w 1980 r. Pracował w Bydgoszczy i w niemieckich klinikach urologicznych i chirurgicznych w Ulm i Herdecke. W 1982 r. wyemigrował z rodziną do Kanady i od tego czasu związany jest z Kliniką Urologiczną Uniwersytetu Dalhousie w Halifax, gdzie w 1983 r. nostryfikował dyplom lekarza, a w 1986 r. uzyskał kanadyjską specjalizację z urologii. W Katedrze Farmakologii i Urologii Uniwersytetu Dalhousie odbył dwuletni staż naukowy z neurourologii. Jest laureatem pierwszej nagrody za badania naukowe w dziedzinie neurourologii eksperymentalnej, przyznanej w 1984 r. przez Amerykańskie Towarzystwo Urologiczne; po raz pierwszy badaczowi kanadyjskiemu.

Od roku 1987 pracuje w Klinice Urologii Uniwersytetu Dalhousie, początkowo jako Assistant Professor, od roku 1994 jako Associate Professor, a od 1999 – Full Professor. Pracował również na stanowisku profesora w Katedrze Farmakologii Uniwersytetu Dalhousie w latach 2000-2016. Obecnie ma stopień Professor Emeritus.

Głównymi kierunkami zainteresowań prof. Gajewskiego są neurogenne i czynnościowe zaburzenia dolnego odcinka układu moczowego, nietrzymanie moczu, urodynamika, zespół bolesnego pęcherza i zaburzenia erekcji. Profesor odegrał kluczową rolę w ustanowieniu jednego z dwóch pierwszych ośrodków neuromodulacji w Kanadzie (w 1994 r.). Był dyrektorem programu stypendialnego w urologii funkcjonalnej w latach 1992-2017, uznawanego przez International Continence Society (jako oficjalne centrum szkoleniowe). Przeszkolił wielu krajowych i międzynarodowych stypendystów, w tym kilku stażystów z Polski. Za całokształt działalności na rzecz urologii w Nowej Szkocji w 2023 r. otrzymał Nova Scotia Senior Membership Award.

Opublikował 150 prac naukowych i rozdziałów w książkach naukowych, a także ponad 200 doniesień zjazdowych. W 2019 r. otrzymał dyplom Top Cited Article 2018-2019, Neurourology and Urodynamics – Wiley. Jest członkiem 21 organizacji naukowych: kanadyjskich i międzynarodowych.

Od wielu lat jest aktywnym członkiem Kanadyjskiego Towarzystwa Urologicznego (CUA). Był członkiem i przewodniczącym wielu komisji Towarzystwa: w latach 2001-2005 pełnił  funkcję skarbnika, w latach 2006-2011 zasiadał w Zarządzie Głównym, a w latach 2009-2010 był prezydentem Towarzystwa. W roku 2010 był jednym z inicjatorów corocznej wymiany naukowo-szkoleniowej między Kanadyjskim i Europejskim Towarzystwem Urologicznym. Był też członkiem Editorial Board Canadian Journal of Urology, a później Canadian Urological Association Journal. W latach 2008-2018 prowadził coroczne kursy urodynamiczne dla rezydentów podczas kongresów CUA. Jest jednym z inicjatorów współpracy między Kanadyjskim i Chińskim Towarzystwem Urologicznym. Kilkakrotnie był zapraszany na chińskie zjazdy urologiczne, a w latach 2009-2014 pracował jako Guest Professor  w Central South University w Changsha Hunan.

Za wkład w rozwój urologii kanadyjskiej przyznano mu w 2014 r. CUA Life Achievement Award. Przez następnych pięć lat był historykiem Kanadyjskiego Towarzystwa Urologicznego. Zorganizował muzeum historyczne w biurze CUA w Montrealu, stworzył też stronę internetową historii CUA. Za wkład w historię urologii w Kanadzie został odznaczony w 2018 r. CUA Golden Lithotrite Award.

Od 1998 r. prof. Gajewski jest członkiem Amerykańskiego Towarzystwa Urologicznego (AUA). Aktywnie uczestniczył w kongresach AUA. W latach 2013-2014 był prezydentem Północno-Wschodniej Sekcji Towarzystwa. Był też członkiem jego Komisji Historycznej.

Od 1989 r. jest członkiem International Continence Society (ICS). Pełnił funkcję przewodniczącego stowarzyszenia, skarbnika, członka zarządu, działał w wielu komisjach. Jest autorem i współautorem wielu wytycznych ICS. Przez lata był członkiem kolegium redakcyjnego "Neurourology and Urodynamics", obecnie jest również członkiem kolegium redakcyjnego nowego czasopisma ICS "Continence". Za swoją pracę w ICS otrzymał członkostwo honorowe. Reprezentował ICS na wielu spotkaniach naukowych i warsztatach.

Od 1998 r. uczestniczy w wielu komisjach i publikacjach "International Consultation on Incontinence" (ICI). Głównym celem ICI jest promowanie poprawy leczenia nietrzymania moczu i zaburzeń czynnościowych dolnego odcinka układu moczowego poprzez opracowywanie zaleceń i wytycznych. Co cztery lata ICI publikuje wielotomowy podręcznik, tzw. biblię urologii czynnościowej.

Prof. Gajewski udziela się również aktywnie w International Consultation on Incontinence – Research Society (ICI-RS). Jest jego członkiem założycielem, wielokrotnie zapraszanym do prac w think tankach, które publikują wytyczne dla dalszych badań naukowych w dziedzinie urologii czynnościowej.

Prof. Gajewski jest też członkiem założycielem International Neurourology Society (INUS). Angażuje się aktywnie w prace stowarzyszenia. Reprezentował INUS w wielu spotkaniach i warsztatach (w Szwajcarii, Indiach, Kolumbii).

Od 1979 r. jest członkiem Polskiego Towarzystwa Urologicznego (PTU). Aktywnie bierze udział w kongresach PTU. Jest współautorem wytycznych dla stymulacji nerwów krzyżowych w leczeniu w Polsce dysfunkcji mikcyjnych. Był członkiem komitetu naukowego "Urologii Polskiej", a obecnie jest redaktorem konsultacyjnym "Central European Journal of Urology". Zorganizował cztery delegacje urologów kanadyjskich do Polski. W 2022 r. był współautorem tłumaczenia raportu terminologii International Continence Society dotyczącej neurogennej dysfunkcji dolnych dróg moczowych u dorosłych, którego jest głównym autorem. Jest również członkiem rady redakcyjnej "European Journal of Translational and Clinical Medicine" wydawanego przez Gdański Uniwersytet Medyczny. Za działalność na rzecz polskich pacjentów i polskiej urologii otrzymał tytuł Członka Honorowego PTU. W 2018 roku otrzymał wyróżnienie Zwierciadło duszy za wkład w rozwój urologii funkcjonalnej w Polsce.

W 1996 r. dzięki osobistym kontaktom kierownika Kliniki Urologii ówczesnej Akademii Medycznej w Bydgoszczy prof. Zbigniewa Wolskiego z prof. Jerzym Gajewskim i prof. Richardem Normanem zainicjowano współpracę naukową i szkoleniową pomiędzy Uniwersytetem Dalhousie a Akademią Medyczną w Bydgoszczy w dziedzinie urodynamiki, sztucznego zwieracza i neuromodulacji. W 1998 r. miesięczny staż w Halifax odbył asystent Kliniki dr Krzysztof Kwela. W ramach wymiany w 1999 r. Klinikę Urologii w Halifax wizytował prof. Wolski. W 2010 r. prof. Gajewski był recenzentem rozprawy doktorskiej dr Magdaleny Mikulskiej-Jovanowić.

Prof. Gajewski kontynuuje współpracę z bydgoską Kliniką kierowaną przez prof. Tomasza Drewę – jest stałym konsultantem oraz operatorem wykonującym operacje pokazowe. Dzięki teemu możliwe było wprowadzenie w Bydgoszczy neuromodulacji krzyżowej i dalszego chirurgicznego leczenia nietrzymania moczu oraz usprawnienie działalności pracowni badań urodynamicznych. W ramach współpracy wydany został podręcznik "Sacral Neuromodulation and Urodynamics" (2022) w języku polskim i angielskim.

Prof. Jerzy Gajewski lubi żeglować; należy do Royal Nova Scotia Yacht Squadron, najstarszego klubu żeglarskiego w Ameryce Północnej.

ekonomista, 19.02.2025

Prof. Oded Galor, wybitny ekonomista uznawany za pioniera badań w obszarach wzrostu i rozwoju porównawczego, ekonomii populacji i ekonomii ewolucyjnej, zajmuje prestiżowe stanowisko profesora ekonomii Herberta H. Goldbergera na Uniwersytecie Browna w Providence. Znany ze swoich innowacyjnych badań i głębokiego podejścia interdyscyplinarnego zmienił współczesne rozumienie długoterminowej dynamiki gospodarczej, skupiając się na wzajemnym oddziaływaniu populacji, technologii i nierówności w całej historii ludzkości.

Akademicka podróż Odeda Galora rozpoczęła się na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie, gdzie uzyskał tytuł licencjata i magistra ekonomii. Stopień doktora uzyskał na Uniwersytecie Columbia w 1984 roku, co było początkiem jego znakomitej kariery akademickiej. Wkrótce rozpoczął pracę na Uniwersytecie Browna, gdzie stał się centralną postacią w zakresie rozwijania teorii ekonomicznej i mentoringu przyszłych naukowców. Profesor Galor był także profesorem wizytującym na takich uczelniach jak Uniwersytet Harvarda, Massachusetts Institute of Technology czy też Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie, zwiększając znacząco swój wpływ na globalną naukę.

Głównym filarem jego wkładu w naukę jest stworzenie i rozwój ujednoliconej teorii wzrostu – nowatorskiej ramy integrującej spostrzeżenia dotyczące historii, biologii i ekonomii oraz wyjaśniającej przejście społeczeństw z tysiącletniej stagnacji do zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Jego przełomowa książka pt. Unified Growth Theory (2011) jest powszechnie uważana za kamień węgielny w tej dziedzinie. Praca z 2022 roku – The Journey of Humanity: The Origins of Wealth and Inequality, badająca podstawowe siły kształtujące rozwój człowieka, ugruntowała pozycję naukową Profesora. Książka, przetłumaczona na ponad 30 języków, zdobyła prestiżowe wyróżnienia, w tym Yaesu Book Award (Grand Prize) w Japonii, i została wymieniona wśród 13 najlepszych książek filozoficznych i ideowych The Times w 2022 roku. Obie prace potwierdziły rolę prof. Galora jako lidera myśli w zakresie zrozumienia czynników napędzających zarówno dobrobyt, jak i nierówności.

Publikacje prof. Galora uzyskały indeks Hirscha na poziomie 33 w Web of Science, 38 w Scopusie i 65 w Google Scholar. Według RePeC, serwisu opracowanego dla ekonomii, biznesu, finansów i ekonometrii, naukowiec należy do 1 proc. najbardziej wpływowych ekonomistów na świecie, z indeksem Hirscha wynoszącym 45.

Badania prof. Galora dostarczyły dogłębnych spostrzeżeń na takie tematy jak różnorodność genetyczna, fragmentacja kulturowa i źródła nierówności. Jego artykuły naukowe zostały opublikowane w wiodących czasopismach, w tym w American Economic Review, Econometrica i Review of Economic Studies, rzucając światło na głęboko zakorzenione czynniki historyczne, geograficzne i kulturowe wpływające na współczesne dysproporcje ekonomiczne, umacniając reputację autora jako lidera myśli w tej dziedzinie.

Wybitne osiągnięcia naukowe prof. Galora zostały docenione licznymi honorowymi doktoratami przyznanymi m.in. przez Uniwersytet Ekonomii i Biznesu w Atenach, Université Catholique de Louvain i Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu. Oded Galor jest również członkiem takich organizacji jak Econometric Society i Academy of Europe.

Prof. Oded Galor od 1995 roku pełnił także funkcję redaktora naczelnego Journal of Economic Growth i zajmował stanowiska redakcyjne w innych znanych czasopismach, w tym Journal of Population Economics i Macroeconomic Dynamics.

Wpływ prof. Galora wykracza daleko poza środowisko akademickie. Na zaproszenie wygłaszał przemówienia otwierające na ważnych konferencjach, w tym na Sympozjum Zdrowia Cyfrowego ONZ, a także prestiżowe wykłady, takie jak Rafael del Pino Master Lecture, czy też Copernican Lecture. Jego publiczne zaangażowanie, obejmujące udział w podcastach, wystąpienia w mediach i na festiwalach książek, przybliżyło szerszej publiczności jego działalność naukową, czyniąc skomplikowane teorie ekonomiczne przystępnymi i istotnymi.